Toprak türleri nelerdir?

Toprak, yapısını etkileyen bazı etmenlere göre bölgesel olarak sınıflandırılmıştır. Bu sınıflandırmaya dahil olan gruplara toprak türleri denir.

İklim, bitki örtüsü, canlı popülasyonu, kayaç yapısı ve topoğrafya gibi ölçütler toprak çeşitlerini belirler. Bu ölçütlere göre topraklar üç ana başlık altında incelenir.

1.Zonal Topraklar

İklim ve bitki örtüsünün etkileriyle oluşan, organik madde açısından verimli olan yerel toprak türüdür. Kendi arasında çeşitlere ayrılır.

Laterit Topraklar: Bu topraklar demir oksit açısından zengindir ve ılıman iklimin görüldüğü bölgelerde bulunurlar. Kil mineralleri içerirler.

Humus miktarları az olduğu için tarım açısından verimsizdirler. Kırmızıya dönük kiremit renginde olurlar.

Terra Rossa Toprakları: Kireç taşının çözünmesiyle ve iklimsel olayların etkisiyle oluşurlar.

Demir oksit miktarı açısından zengin oldukları için renkleri kırmızıdır. Akdeniz ikliminin görüldüğü bölgelerde bulunurlar.

toprak türleri

Kahverengi Orman Toprakları: Ilık ve nemli iklime sahip ve geniş yapraklı ormanların bol olduğu bölgelerde bulunurlar. Ormanların olduğu yerlerde bulundukları için oldukça zengin içeriğe sahiptirler.

Podzol Topraklar: Soğuk ve nemli iklimin görüldüğü yerlerde bulunurlar. Tarım için elverişli değildirler.

Tundra Toprakları: Adını tundra ikliminden alır ve bu iklimin görüldüğü yerlerde bulunurlar. Genellikle donmuş haldedirler ve humus açısından fakirdirler. Verimsiz topraklardır.

Çöl Toprakları: Kireç ve tuz açısından zengindirler ve tropikal çöllerde hem de orta kuşaktaki çöllerde görülürler. Tarımsal açıdan verimsizdirler, kireç ve tuz miktarları fazladır.

Kahverengi ve Kestane Renkli Bozkır Toprakları: Yıllık yağış miktarının 400mm’nin altında olduğu, karasal iklimin görüldüğü ve bozkır bitki örtüsünün görüldüğü yerlerde bulunurlar.

Organik madde bakımından fakirdirler. Humus oranları azdır.

Çernezyom Topraklar: Kara topraklar olarak da bilinen bu topraklar en verimli topraklar yarı nemli bölgelerde ve orta kuşakta görülürler.

Koyu renklidirler ve en verimli toprak türüdürler. Zengin humus içerikleri sebebiyle tarım açısından son derece elverişlidirler.

2.İntrazonal Topraklar

Oluşumlarında yeryüzü şekilleri ve ana materyalin türü ve zaman gibi yerel etkenler rol alır. Kendi aralarında üç gruba ayrılırlar.

• Halomorfik Topraklar: Kurak ve yarı kurak bölgelerde bulunurlar. Delta alanlarında görülürler ve tarıma elverişsizdirler. Kendi aralarında tuzlu topraklar ve tuzlu alkali topraklar olarak iki gruba ayrılırlar.

• Hidromorfik Topraklar: Genellikle bataklık ve sazlık bölgelerinde bulunurlar ve tarıma elverişsizdirler. Organik madde açısından zengindirler.

• Kalsimorfik Topraklar: Yumuşak ve killi kireç taşı ve marnların bulunduğu yerlerde oluşurlar ve kireç yönünden zengindiler. Tarıma elverişlidirler. Vertisoller ve rendzinalar olarak iki gruba ayrılırlar.

3.Azonal Topraklar

Dış kuvvetlerin etkisiyle taşınmış ve bir bölgede birikmiş toprak türüdür. Bir diğer adı da taşınmış topraklardır. Mineral bakımından zengindirler. Kendi aralarında birkaç çeşide ayrılırlar.

Alüvyal Topraklar: Akarsular tarafından taşınan maddelerin akarsuyun hızının azaldığı bölgelerde birikerek oluşturduğu topraklardır. Akarsu etraflarında ve deltalarda görülürler.  Tarım açısından oldukça zengindirler. Mineral içerikleri fazladır.

Kolüvyal Topraklar: Dağ yamaçlarında yaşanan çözünmelerin sonucunda aşınarak dağ eteklerinde biriken maddelerin oluşturduğu topraklardır. Tarıma elverişlidirler. Taneli yapıları vardır.

Lösler: Kurak ve yarı kurak bölgelerde görülen, rüzgarların aşındırdığı maddelerin bir bölgede birikmesiyle oluşan topraklardır.

Morenler: Buzulların eriyerek beraberinde taşıdıkları maddelerin birikmesiyle oluşan topraklardır. Genellikle kutuplar ve kutuplara yakın bölgelerle dağların yükse kesimlerinde görülürler.

Regosoller: Volkan patlamalarından kaynaklanan maddelerle akarsuların biriktirdiği kumlu kolüvyal topraklardaki maddelerin birleşmesiyle oluşan topraklardır. Organik besin açısından fakir olan bu topraklar bazı besin maddelerinin tarımı için elverişli olabilir.

Kaynaklar:

http://www.thecompetitionworld.com/2014/11/soil-geography-zonal-intrazonal-and.html

Yorumlar

Bu sayfa ait yorum bulunamadı. İlk yorum yapan siz olun.

Yorum ekle

Vazgeç