Tacir nedir?

Ticaret yapan, alım-satım işleriyle uğraşan, bir ticari işletmeyi kısmen dahi kendi adına işleten; tüccar. Tacir, insanın ihtiyaçlarını temin eden, ayağına getiren kimsedir. Kolay kazanç sağladıkları ileri sürülerek bazı memleketlerde hor görülmüşlerdir. Tacirleri hor görmeyip, onların hakkını gözeten memleketler tacirlerle beraber zengin olmuşlardır. İlk tacir milletler, Fenikeliler ve Venediklilerdir. Günümüzde ise tacirlik rağbet bulan bir iş sahasıdır.

On sekizinci yüzyıldan itibaren Avrupa’da tacirlerin korunması burjuva denen yeni bir sınıfın doğmasına, toplumun yapısının değişmesine ve devletin refah seviyesinin yükselmesine sebep olmuştur. İslam devletlerinde haklı kazanç hürmet görmüş, tacir Müslüman olmasa dahi her türlü hakkı korunmuştur.

İslamiyette tacir: İslam dini ticaretle uğraşmayı teşvik etmiş, doğru tacirleri övmüştür. Hadis-i şerifte: "Doğru olan tacir, kıyamette sıddıklarla ve şehitlerle beraber olacaktır." buyrulmuştur. İslam devletlerinin yükselme zamanlarında ticarette de ileri gittikleri görülmüştür. Tacir kendini yasaklardan koruyabilmek için alışveriş (bey’ ve şira) ilmini öğrenmesi gerekmektedir. Çünkü İslam dininde herkesin kendi sanatını öğrenmesi emredilmektedir.

Türk hukukunda tacir: Devletler, taciri ayrı kanunda düzenlemek ihtiyacını duymuşlardır. Buna paralel olarak Türkiye’de de tacir, basit alış-veriş yapanlardan ayrı olarak 6762 sayılı Türk Ticaret Kanununda hükme bağlanmıştır. (Mad. 11-25). Bu kanuna göre iki çeşit tacir vardır:

1. gerçek kişi tacir. Bir ticari işletmeyi kısmen de olsa kendi adına işleten kimse. Ticari mümessiller, kanuni temsilciler tacir değildir. Ticari işletmeyi açtığını ilan eden veya işletmesini ticaret siciline kaydettirerek ilan eden, fiilen ticarete başlamasa bile tacir sayılır.

2. tüzel kişi tacir: Ticaret ortaklıklarıyla gayesine ulaşmak için ticari bir işletme işleten dernekler ve kendi kuruluş kanunları gereğince, özel hukuk hükümleri içerisinde idare edilmek veya ticari biçimde işletilmek üzere, devlet, vilayet, belediye gibi kamu tüzel kişileri tarafından kurulan kuruluşlar ve kurumlar (iktisadi devlet teşekkülleri gibi).

Devlet, belediye gibi resmi kuruluşlar ticaret yapmış olsalar da tacir sayılmazlar. Deniz ticaretindeki donatma iştiraki tacir kabul edilir.

Tacir olmanın neticeleri şunlardır: 1) Bir ticaret ünvanı seçer ve kullanır. 2) İflas kanununa tabi olur. 3) Ticari defter tutmak mecburiyetindedir. 4) Ticaret siciline kaydolur. 5) Ticaret ve Sanayi Odalarına kaydedilir. 6) İleri görüşlü bir işadamı gibi hareket eder. 7) Ticari iş karinesi doğar. 8) fatura ve teyit mektubu verir. 9) Ücret ve cezai şartın indirilmesini isteyemez. 10) Ticari örf ve adetlere uymak mecburiyetindedir.

Şu hükümler iki tarafın da tacir olması durumlarında uygulanır: 1) İhbar ve ihtarlar yazılı şekilde yapılır. Ticari alım satımlarda, alıcı temerrüdü ve ayıp ihbarları için konulmuş hükümler bulunur. 3) Ticari defterlerle ispat durumu vardır.

İslam hukukunda tacir, ayrıca düzenlenmeyip muamelat hükümleri içinde düzenlenmiştir.

Sözlükte "tacir" ne demek?

1. Ticaretle uğraşan kimse, tecimen, tüccar.

Cümle içinde kullanımı

İhtiyar tacir katibine bir şeyler yazdırtıyordu.
- H. R. Gürpınar

Tacir kelimesinin ingilizcesi

n. merchant, trader, monger
Köken: Arapça

Tacir ne demek? (Ekonomi)

(Dealer, merchant) Ticaretle uğraşan kimse. Ticaret Kanunumuza göre (TK, m. 14) "bir işletmeyi kısmen de olsa kendi adına işleten kimse’’ye tacir denir. Bir gerçek kişinin tacir sıfatını kazanabilmesi için bu tanıma göre, ticari işletmeyi işletmesi ve bu faaliyeti kısmen de olsa kendi adına yapması gerekir. Tacir sayılan gerçek kişilerin yanında bir de tüzel kişi tacirler vardır. Bunlar ticaret şirketleridir. Ticaret şirketleri kuruluşlarını tamamlayarak ticaret siciline tesçil edilince tacir sıfatını kazanırlar. Amaçlarına ulaşmak üzere bir ticari işletme işleten dernekler de tacir durumundadır. Benzer biçimde, kendi kuruluş kanunları uyarınca Özel Hukuk kurallarına bağlı olarak yönetilmek ve ticari biçimde işletilmek üzere devlet, il özel idaresi, üniversite, belediye gibi kamu tüzel kişileri tarafından kurulan kuruluşlar da tacir sayılırlar. Tacirler bir ticaret Unvanı seçmek, kullanmak, işletmelerini ticaret siciline kaydettirmek ve ticari defter tutmak zorundadırlar (Bkz. Şirket).

Yorumlar

Bu sayfa ait yorum bulunamadı. İlk yorum yapan siz olun.

Yorum ekle

Vazgeç