Sedimantasyon nedir?

Kelime anlamı “tortulaşma, çökelme işlemi” olsa da sedimantasyon testini belirten bir ifadedir. Sedimantasyon testi ile kandaki alyuvarların çökme hızı ölçülür. Bu test, vücutta herhangi bir hastalık, enfeksiyon ya da iltihaplanma olup olmadığını anlamak için yapılan bir kan testidir.

Sedimantasyon testine ESR de denmektedir, ESR’nin açılımı ise “alyuvarların çökme hızı” anlamına gelen “Erythocyte Sedimentation Rate’dir.”

Test direkt olarak teşhis koyma imkanı sağlamasa da doktorların hastalık olduğuna dair bir bulgu elde edebilmesine olanak verir. Aynı zamanda bir kimsenin hastalığına bağlı olarak görüyor olduğu tedavinin durumunu değerlendirmek için de bu test uygulanır.

ESR testi ile eklem iltihabı, lupus, arterit gibi iltihaplanmaya bağlı hastalıklar üzerinde çalışmalar yapılabilir. Aynı zamanda yüksek ateş, kas sorunları gibi sorunlar yaşayan hastalar için de bu test talep edilebilir.

Sedimantasyon testinde hastadan alınan kan ince uzun bir tüpe konur ve bir saat içinde kırmızı kan hücrelerinin tüpün dibine düşme hızı hesaplanır. Vücuttaki iltihaplanmalar kanda anormal proteinlerin oluşmasına sebep olabilir.

Bu proteinler de kırmızı kan hücrelerinin yığılmasına sebebiyet verir ki bu da kan hücrelerinin normalden çok daha hızlı düşmesine yol açar. Sedimantasyon hızındaki bu artış ise birtakım hastalıkların habercisi olabilir.

Sedimantasyon normal değerleri

Sedimantasyon testinde alyuvar çökme hızı milimetre/saat (mm/sa) olarak ölçülür. Normal sedimantasyon değerleri aşağıdaki gibidir:

50 yaşın altındaki erkeklerde saatte 15 milimetrenin altında olmalı

50 yaşın altındaki kadınlarda saatte 20 milimetrenin altında olmalı

50 yaşın üstündeki erkeklerde saatte 20 milimetrenin altında olmalı

50 yaşın üstündeki kadınlarda saat 30 milimetrenin altında olmalı

Yeni doğanlarda saatte 2 milimetrenin altında olmalı

Ergenliğe henüz girmemiş çocuklarda saatte 2 ile 13 milimetre arasında olmalı

(Test sonuçlarının normal değer aralığı laboratuvardan laboratuvara değişebilir.)

Sedimantasyon yüksekliği nedenleri nelerdir?

Sedimantasyon testi sonuçlarının yüksek çıkması birçok nedenden kaynaklanabilir. Bunların en yaygın olanları aşağıdaki gibidir:

• Anemi

• Böbrek hastalıkları

• Lenf kanseri

• Multipl Miyelom

• Yaşlılık

• Hamilelik

• Temporal arterit

• Tiroid hastalıkları

• Waldenström makroglobulinemisi

• Çeşitli eklem iltihapları

• Sistemik lupus eritematozus

• Dev hücreli artirit

• Romatizmal polimiyalji

• Hiperfibrinojenemi

• Alerjik ya da nekrotizan vaskülit

• Kemik, kalp, deri enfeksiyonları

• Tüberküloz

• Sistemik enfeksiyon

• Ateşli romatizma

Sedimantasyon düşüklüğü nedenleri nelerdir?

Sedimantasyon değerinin düşük olması genellikle bir sorun teşkil etmemektedir. Ancak eğer değerler çok düşükse, bu durum aşağıdaki hastalıklara dair bir belirti olarak görülebilir:

• Orak hücreli anemi

• Kronik kalp yetmezliği

• Hipervizkozite (Kan yoğunluğunun artması)

• Lökositoz (Kanda akyuvar çokluğu)

• Hiperfibrinojenemi (Düşük fibrinojen seviyesi)

• Polisitemi (Alyuvar yüksekliği)

• Karaciğer ya da böbrek hastalıkları

Sedimantasyon hızlanması nedir?

Bugüne kadar kesinlikle anlaşılamayan bir sebepten dolayı tifo tifüs ve verem gibi mikroplu hastalıklarda romatizmada ve kanserde sedimantasyon bir saatte 65 milimetreye gebelikte ise 35 milimetreye kadar yükselir.

Bu olaya “sedimantasyon hızlanması” denir. Böylece, bir hastalık sırasında hızlı sedimantasyona rastlanması sedimantasyonu hızlandırıcı hastalıklar göz önüne alınarak teşhis kolaylığı sağlar.

Sözlükte sedimantasyon ne anlama gelmektedir?

1. Tortu oluşması, çökelme.

2. Pıhtılaşması önlenmiş kanda, alyuvarların dibe çökme hızının ölçülmesiyle yapılan bir tür kan muayenesi.

3. Tortulaşma.

Kaynaklar:

https://www.lalpathlabs.com/blog/what-is-esr-in-blood-test/

https://www.healthline.com/health/esr#abnormal-results7

https://en.wikipedia.org/wiki/Erythrocyte_sedimentation_rate

www.tdk.gov.tr

Yorumlar

ayshan 10.03.2017
42 cikti ne anlma gelir
Cevapla
Mine 19.01.2017
Sedimentasyonum 62 düşmüyor kortizon kullanıyorum sebebi nedir.
Cevapla
Salim uygun 16.12.2016
Benim sedimasyon testim 1/2.saat1.8 1saatsonuc 5.20 bana bilgi verirmisiniz
Cevapla
Zehra 17.03.2016
Bir yakınımın sedimantasyonu 131 çıkmış hastaneye ilk yattigında 171miş kayseri erciyes hastanesine sevk ettiler.
Cevapla
Yashar 26.02.2016
Merhaba. benim sedimentasyon raporumda 5 mm sonuc çıkmış. lütfen cevaplayın. Bu sonuç iyi mi?
Cevapla

Yorum ekle

Vazgeç