Sivilce

Deride «folikül» (kesecik) denen kıl diplerindeki yağ bezlerinin stafilokok, streptokok cinsi mikropların etkisiyle iltihaplanmasıdır. Birçok çeşitleri arasında «akne» ve «ergenlik» en önemlileridir. Sivilcelerin oluşunda hormonların, besin metabolizmasının etkisi büyüktür. Sivilcesi olanlar, yağsız, tuzsuz yemek yemelidir. Tedavide, hormonların, antibiyotiklerin yeri önemlidir. Çoğunlukla ergenlik çağında, 12-18 yaş arasında ortaya çıksa da, hem kadında hem erkekte, her yaşta görülebilien bir hastalıktır. Toplumda görülme sıklığı yüzde 80' in üzerindedir.

Ergenlikte cilt altındaki yağ miktarı artar ve yağ bezleri bozulur. Sonuçta ciltte iltihaplı, kızarmış şişlikler oluşmaktadır. Yüz, göğüs, sırt, boyun, omuz bölgesinde görülür. Özellikle yüz bölgesindeki sivilceler, tedavi edilmediği takdirde iz şeklinde kalır ya da hayat boyunca devam edebilir. Bu da fiziksel görüntünün bozulmasına yol açar ve kişinin psikolojisini etkiler. Sivilcenin çok farklı tipleri vardır. Bazen siyah ya da beyaz noktalar şeklinde görünür. Bu genelde hafif şiddetlidir. Bazen de ağrıya neden olan büyük ve sert kistler şeklindedir. İltihaplı sivilceler de vardır. Bunlara püstül denir.

Ergenlik sivilceleri

Ergenlik yaşındakilerin yüz, omuz, sırt ve karınlarında görülürler. Siyah noktalar, beyaz benekler, kırmızı veya mor lekeler halindedirler. İçleri cerahat dolu bu sivilcelere; akne de denir. nedeni; yağ bezlerinin tıkanmış olmasıdır. Ergenlik sivilceleri kendiliğinden kaybolur. Sıkmamak, oynamamak gerekir. Tedavinin ilk şartı sabırdır. Yüzü günde 3-4 kere kükürtlü sabunla yıkamakta fayda vardır. Bu arada baharatlı yiyecekleri ve çikolatayı terketmek gerekir.

Sivilce nasıl oluşur?

Yağ bezlerinin çok büyük bir kısmı kıl köklerinin içindedir. Bu bezlerin, cilde açılan kanalları vardır. Bu kanallar tıkanırsa sivilceler meydana gelir. Yağ bezlerinden sebum denilen bir madde salgılanır. Yağ yapısında bir madde olan sebum cildi korur. Sebum kıl kökünden dışarıya çıkamadığı zaman birikir ve sivilce oluşumuna neden olur. Burada biriken bu madde ölü hücrelerin atılmasını engeller ve tıkanıklığa yol açar. Böylece bakterilerin üremesi için uygun ortam oluşur.Bu bakterilerin çoğalmasıyla kızarıklık, şişlik ve ağrı oluşur. İltihap meydana gelir. Bu durumun uzun sürmesi sonucu sivilce patlar ve içeriği dışarı akar.

Hormonlar: Akne oluşumunda hormonların payı büyüktür ama özellikle de ergenlik durumunda hormonlarla ilgili yapabileceğiniz fazla bir şey de yoktur. Hormonlardaki artış sebum üretimini de arttırır. Gençlik ve hormonluktan söz etmişken burada hemen gençler arasında merak konusu olan ve en çok sorulan sorulardan birini de cevaplayalım: Yaygın inanışın aksine, mastürbasyon sivilce nedeni değildir. Bu söylenti herhangi bir bilimsel kanıta dayanmaz.

İlaçlar: Bazı ilaçların sivilce oluşumu arttırdığı bilinmektedir. Androjen, lityum, yüksek dozda B12 ve kortikosteroid içerikli ilaçlar bu gruptandır. Eğer bu tip ilaçlardan birini kullanıyor ve sivilce ya da akne sorunu yaşıyorsanız, doktorunuzla alternatif ilaçlar hakkında konuşabilirsiniz. Ancak asla ‘İlaç sivilce yapıyor.’ diyerek kendi kendinize ilaç değiştirmeyin ya da tedavinizi yarıda kesmeyin.

Beslenme: Beslenme ve sivilce arasında bir ilişki olup olmadığına dair çeşitli tartışmalar olduğunu duymuş olabilirsiniz. Bazı doktorlar beslenme ve sivilce arasında bağ kurmazken diğerleri çeşitli yiyecek türlerinin azaltılması gerektiğini savunur. Örneğin çoğu kişi kuru yemiş, cips gibi yağlı, tuzlu yiyecekleri ve çikolatayı sivilce nedeni olarak bilirken, cilt uzmanları bu iddiayı doğrulayan bilimsel bir kanıt olmadığını savunurlar. Bu görüş ayrılığı halen sürmekle birlikte, yakın zamandaki çalışmalar farklı bazı yiyecek türlerinin sebum üretiminin ve sivilcelerin artmasına neden olduğunu iddia etmiştir.

Sivilce oluşumu arttıran faktörler

lk önce kendini akne olarak gösteren bu problemin sebebi; stres, kötü kozmetik ürünlerinin kullanımı, hormonlar ve doğum kontrol hapları olabilmektedir. Stres, yağ bezlerinin aşırı çalışmasını tetiklerken, kötü kozmetikler gözeneklerde bakteri oluşumuna neden olur, hormonlar ise sebum bezlerinin aşırı salınım yapmasını sağlar. Ayrıca doğum kontrol hapları da androjenden dolayı sivilce oluşumuna neden olmaktadır.

Aslında kimse sorsanız, kim görse ‘Kesin sıkıntıdan, stresten çıkmıştır o’ denilen sivilcenin kesin olarak bu sebeple çıktıklarını söylemek doğru değildir. Çünkü yapılan araştırmalarda, stresin hormonları etkilediği doğru olmasına rağmen sivilce yapması yönünde tepkiler verdiğini göstermemektedir.

Tedavisi

Sivilce tedavisinde en önemli nokta hastanın yaşı, sivilcelerin şekli ve dağılımıdır. Özellikle erken dönemde siyah veya beyaz noktacıkların olduğu sivilcelerde cildi soyan, kurutan birtakım kremler ya da losyonlar tedavide yeterli olacaktır. Eğer sivilceler iltihaplı bir hal almışsa kırmızı kabarıklıklar ya da iltihaplı yaralar şeklinde ise tedaviye antibiyotikli kremlerin eklenmesi gerekir.

Sivilceler yüz dışında özellikle gövdenin ön kısmında veya sırtta çok sayıda ise bu iltihaplı sivilcelere bazen kistik sivilcelerde eklenmişse o zaman harici kremler, losyonlar yeterli olmayacaktır. Tedaviye antibiyotikler (özellikle ağızdan alınanlar) ya da özel A vitaminlerinin verilmesi gerekli olabilir. Sivilce sorunlarına bazen özellikle kız çocuklarında veya bayanlarda adet düzensizlikleri, kıllanma gibi sorunlarda eşlik edebilir, eğer bu tür problemlerin görülmesi halinde sivilce tedavisinde doğum kontrol hapları kullanılabilmektedir.

Sözlükte "sivilce" ne demek?

1. İçinde irin bulunan küçük deri kabarcığı, en küçük çıban.

Sivilce kelimesinin ingilizcesi

n. pimple, acne, pustule, carbuncle, whelk

Yorumlar

Bu sayfa ait yorum bulunamadı. İlk yorum yapan siz olun.

Yorum ekle

Vazgeç