Rutenyum nedir?

Simgesi: Ru, atom sayısı: 44, atom ağırlığı: 101,7, yoğunluğu: 12,30, kaynama noktası: 4150°, ergime noktası 2450° olan bir elemandır. Gümüş renkli bir madendir. Çok sert olduğu için kolay kırılır. Katalizör olarak kullanıldığı gibi sıcaklık ölçmede de kullanılır. Tıpta da kullanış alanı vardır. Elektron dizilişi [Kr]4d 7 5S 1 olup bileşiklerinde 2+, 3+, 4+, 6+, 7+ ve 8+ değerliklerini alır. 16 tane izotopu vardır. En bol bulunanı Ru-102’dir.

Rutenyum korozyona karşı çok dayanıklıdır. Ancak 800°C’de ısıtıldığında yükseltgenerek RuO 2 ve RuO 4 bileşiklerini verir. Asitlere dayanıklılık gösterirse de altın suyunda çözünür. KNO 3 +KOH ile eritme işlemine tabi tutulduğunda potasyum rutenat (K 2 RuO 4 ) bileşiğini vererek çözünür. Halojenler ve sodyum peroksit veya diğer bazik oksit karışımlarıyla bileşik verir. En bilinen ve yaygın olan bileşiği rutenyum triklorür (RuCl 3 )dür.

Rutenyum iridyum, osmiyum, palladyum, platin ve rodyum gibi elementlerle alaşım yapar ve bu metallerin sertliğini arttırır. Keza titanla da alaşım verir ve bu metalin korozyona dayanıklılığını arttırır. Çeşitli mücevherlerin ve aşınmaya dayanıklı elektrik kontaklarının yapımında da rutenyumla sertleştirilmiş platin ve palladyum alaşımlarından faydalanılır.

Rutenyum havada kolayca oksitlenerek, SmO ile eşbiçimli olan rutenyum oksiti RuO2 verir. Rutenik asit H2RuO4 ile perrutenik asit HRu04 bilinen öteki oksijenli bileşikleri olup, bu asitlere de, manganatları ve pergamanatları andıran tuzlar karşılık düşer. Rutenyumun, portakal renginde billursu bir katı olan ve ısıtılınca patlayan bir peroksidi RuO4 vardır.

Ayrıca, klorürlü, amonyumlu ve nitrolu çeşitli karmaşık bileşikler verebilen, RuCl3 ve RuCl4 formülünde iki klorürü bilinir. Rutenyum, altın suyunun platin grubu madenlerine etkimesiyle elde edilen iridyum osmiyürden çıkarıldıktan sonra sodyum peroksit etkisiyle rutenat’a dönüştürülür. RuO4 peroksidinin uçuculuğundan yararlanarak, kendisine eşlik eden öbür madenlerden ayrılır. RuO4’de magnezyumla indirgenerek klorüre dönüştürülür.

Sözlükte "rutenyum" ne demek?

1. Atom numarası 44, atom ağırlığı 101,7, yoğunluğu 12,3 olan, 2400 c'de ergiyen, sert, kırılgan, havada kolayca oksitlenen bir element, simgesi ru.

Rutenyum kelimesinin ingilizcesi

n. ruthenium
Köken: Fransızca

Yorumlar

Bu sayfa ait yorum bulunamadı. İlk yorum yapan siz olun.

Yorum ekle

Vazgeç