Opamp nedir?

Genel olarak op-amp,çok yüksek kazançlı bir dc yükselteçtir.Çeşitli özellikleri,devreye dışardan bağlanan devre elemanları ve bunların sağladığı geri besleme ile,kontrol altına alınabilir.
Op-amp devresi tek başına düşünüldüğünde, 5 önemli özelliğe sahiptir.

Bunlar:

-Kazancı çok fazladır.
-Giriş empedansı çok yüksektir.
-Çıkış empedansı sıfıra yakındır.
-Band genişliği fazladır.(1MHz)
-Girişe 0v uygulandığında çıkışta yaklaşık 0v elde edilir.

İşlemsel yükselteçler (Operational Amplifiers, kısaca OP-AMP) 196O 'lı yılların sonlarına doğru kullanılmaya başlanmıştır. 741 ve 747 gibi entegre şeklinde üretilirler. Bu entegrelere dışarıdan bağlanan devre elemanları ile geri beslemesi ve dolayısıyla yükselteç devresinin gerilim kazancı kontrol edilebilir. Genel olarak OP-AMP, çok yüksek kazançlı bir DC yükselteçtir. OP-AMP ile hemen hemen yapılamayacak devre yok gibidir.

Op-Amp aslında bir entegredir. Kendi başına özel bir devre elemanı değildir. (Direnç gibi.) Temel olarak transistör, direnç ve kondansatörden oluşur ve çoğu zaman toplamda 20'den fazla devre elemanı içerir. Boyutunun ne kadar küçük olduğuna bakacak olursanız, içerisinde nasıl bir teknoloji kullanıldığını daha iyi anlarsınız. Devre elemanları oldukça küçültülmüş durumdadır yani ve bu küçültme işlemine 60'lı yıllarda başlandı. 60'lı yıllarda başlanan küçültme işleminin şimdilerde ne boyuta geldiğini siz tahmin edin.

Direnç ve kondansatör gibi elemanları tanıdığınızı varsayarak biraz da transistör elemanından bahsetmek istiyorum. Transistör çeşitli bağlantı şekilleriyle girişine gelen sinyali kuvvetlendirme amaçlı tasarlanmıştır. Bazı bağlantı çeşitlerinde sinyal ters çevrilir, bazılarında ise çevrilmez.

Giriş katı Q1 ve Q2 PNP transistörlerinden oluşturulumuş bir fark kuvvetlendiricidir. Bildiğiniz gibi emiterdeki bağlantı elemanları nedeniyle bu devre, akım kaynağı olarak çalıştığı farz edilmiştir. 741’in içinde Q14 akım kaynağı olup emiter direnci yerine geçmektedir. R2 ve Q4’ün polarmasını kontrol ederek fark kuvvetlendiricinin akımını üretir. Fark kuvvetlendirici de kollektör direnci yerine normal direnç kullanarak bunu yük direnci yerine kullanabiliriz. Bu aktif yük Q4 için oldukça yüksek empedanslı bir akım kaynağı olarak çalışır. Bu sebepten fark kuvvetlendiricinin gerilim kazancı daha büyük olmaktadır.

Yorumlar

Bu sayfa ait yorum bulunamadı. İlk yorum yapan siz olun.

Yorum ekle

Vazgeç