Milli ekonomi doktrini nedir? (Ekonomi)

(National system of political economy) Klasik Ekol’ün serbest ticaret görüşüne bir tepkidir. Bu doktrinin kurucusu ünlü Alman İktisatçısı Friedrich List’tir. List, 1840 da yayınlanan Milli İktisat Sistemi adlı eserinde Fizyokratların ve Klasik İktisatçıların serbest ticaret görüşlerini eleştirmiştir. Milli Ekonomi Doktrinine göre, bazı ülkeler tarihin veya doğanın bir sonucu olarak ya da tamamen tesadüflere bağlı olarak ekonomik bakımdan ileri gitmişler, bazıları ise geri kalmıştır. Az gelişmiş ülkelerin amacı, doğal olarak, sanayi ve tarım alanında daha ileri kalkınma aşamalarına erişmektir. Ancak, Klasiklerin öne sürdükleri gibi, serbest ticaret koşulları altında bunun sağlanması olanak dışıdır. Geri endüstrilerin, güçlü yabancı rakiplerle rekabet olanakları yoktur. O bakımdan az gelişmiş ülkelerin kalkınması ancak koruyucu gümrük duvarları arkasında gerçekleşebilir (Bkz. Genç Endüstriler Tezi) List koruyuculuğun geçici bir süre için zorunlu olduğu görüşündedir. List’e göre, bireysel çıkarlarla toplumsal çıkarlar her zaman aynı değildir. Birey günlük çıkarlarını düşünür. Oysa bir toplum için önemli olan gelecekteki çıkarlarıdır. Gümrük tarifelerinin yükseltilmesi, fiyatları artırarak tüketicilerin bugünkü çıkarlarına ters etki yapabilir, ancak sanayileşmenin gerçekleştirilmesi açısından ülkenin uzun - vadeli çıkarlarına hizmet eder. Kısacası, serbest ticaret, rekabeti artırarak fiyat yükselişlerini önler. Oysa, milli ekonomi görüşü bugünkü fiyat artışlarına değil, uzun vadede ülkenin üretim gücündeki artışlara önem verir. Milli Ekonomi Doktrini, Almanya’da İkinci Dünya Savaşı’na kadar etkisini sürdürmüştür. Bu arada yeni bağımsızlığına kavuşan ülkeler de bu görüşe sıkı sıkıya bağlı kalmışlardır. Ancak İkinci Dünya Savaşı’ndan sonra uluslararası ekonomik ve mali alandaki işbirliği ve serbestleşme akımları karşısında, bu doktrin bir ölçüde gücünü kaybetmiştir.

Yorumlar

Bu sayfa ait yorum bulunamadı. İlk yorum yapan siz olun.

Yorum ekle

Vazgeç