Kuvars nedir?

Silisyum dioksit bileşimli minerallerin genel adıdır. Saf halde saydam ve beyaz renkli ve çok serttir. Maden endüstrisinde, cam yapımında, seramik işlerinde, ateşe, asitlere dayanıklı alet yapımında, optik ve fizik aletlerinin yapımında kullanılır. Bazı bileşiklerle karışım halinde bulunuşu değerli taşları meydana getirir. Necef taşı (dağ kristali), dumanlı silis, ametist, yıldız taşı (aventurin), Venüs saçı, bunlardan en önemlileridir. Kristalize silika (SiO 2 ) minerali. Oldukça geniş bir şekilde yayılmış olup, sadece damarlar veya ayrılmış kütleler halinde değil, aynı zamanda volkanik kayaların yapısında bulunur. Kum ve kum taşlarının büyük bir kısmını meydana getirir. Renksiz, cam gibi duru ve saydamdır.

Kristalleri bir takım karışımlarla renklenir ve özel adlar alır. Renkli kuvars türleri, süs taşları olarak mücevher yapımı işlerinde, cam durusu kaya kristali ise bazı optik aletlerde ve elektronikte de devre elemanı olarak kullanılır. Bu eleman özellikle elektronik osilatörlerde rezonans elemanı olarak kullanılır (Bkz. Rezonans). Çok kararlı bir osilasyon (salınım) yapar. Özellikle saatlerde, vericilerde ve hassas elektronik devrelerde çok geniş çapta kullanılır. Adi kuvars, bileme, cilalama ile cam ve porselen yapımında kullanılır.

kuvars

Eritilmiş kuvars, termik (ısıl) genleşme katsayısının küçük olması sebebiyle, ısıya dayanıklı cam olarak, kimya ve elektrikte kullanılan aletlerde; son derece ince tel halinde çekilen kuvars ise, aynalı galvanometre gibi hassas aletlerde kullanılır. Keza kuvarstan, zımpara taşı ve kum tozu olarak taş, ahşap ve deri işlemelerinde istifade edilir. Toz olarak sabuna katılınca bir yıkama malzemesi olur. Hemen hemen bütün kuvars türlerinin sertlik derecesi yaklaşık 7’dir. Yani pencere camını çizebilecek sertliktedir. Yoğunlukları da 2,6 g/cm 3 tür. Kuvars romboedrik sistemde kristallenir. Umumiyetle her duvarında altı kenarlı bir priramit bulunan, altı kenarlı bir prizma şeklindedir.

Süs taşı olan kuvarslar: Billurları (kristalleri) belirgin olan kuvars tipleri şunlardır:

1. Renksiz saydam kuvars veya "dağ billuru".
2. Sarı ile kahverengimsi sarı renkteki sitrin.
3. Menekşe renkli ametist.
4. Kahverengi veya koyu gri renkteki "dumanlı kuvars".
5. Siyah veya koyu kahverengimsi morion.
6. Kırmızımsı kahverengi saydam olmayan "yassı kuvars".
7. Beyaz renkteki "mat kuvars".
8. Açık yeşil renkteki "kloritli kuvars".

Ametist, takı eşyalarında kullanılan popüler bir kuvarstır. Sitrin, kuyumcularca safir olarak adlandırılır. Bunun safirden ayırt edilmesi sertlik derecesinden anlaşılır. Birçok kuvars kristali, içinde boşluklar ihtiva eder. Bu boşluklar bir sıvı ile (ekseriya su ile) dolu olur. Bazen karbonik asid de bulunur. İçinde belirgin hava borucukları ihtiva eden kuvars türleri de vardır. "Kedi gözü": İçinde paralel amyant lifleri bulunan çeşitli renklerde olabilen bir kuvarstır. Kahverengi "dumanlı kuvars" içinde, genellikle pul ve tabakalar halinde demir bulunmaktadır. Hafif parıltılıdır. Önemli bir kuvars da kalseduan olup, bunun da pekçok türü bulunmaktadır. Kalseduan, zarif billurlar halinde olup, kenarları da saydamdır.

Kuvars türleri

1. Adi cins kalseduan: Süt beyaz, gri, açık mavi, sarımsı renklerde olup, saydam veya mattır.
2. Mavi kalseduan: Gök mavisi renktedir.
3. Krisopras: Çimen yeşili renktedir.
4. Karneol: Açık kırmızımsı renktedir.
5. Plazma: Koyu ve açık yeşil renklerde görülür.
6. Kan rengindeki jaspis: Kan damlaları gibidir.
7. Ahat: Sicilya’daki bir nehir isminden bu isim verilmiş olup, lifli veya dalgalı olabilmektedir.

Renk kombinasyonlarına göre  ahat türleri

1. Siyah-beyaz renkteki onyx (oniks) damarlı akik.
2. Sardoniks: Beyaz ve kahverengi damarlı akik.
3. Karneoloniks: Beyaz ve kırmızı damarlı akik. Süt beyazı kuvars, porselen sanayiinde kullanılır.

Sözlükte "kuvars" ne demek?

1. Billurlaşmış silisin doğada çok yaygın bir türü.

Kuvars kelimesinin ingilizcesi

n. quartz
Köken: Almanca

Yorumlar

Bu sayfa ait yorum bulunamadı. İlk yorum yapan siz olun.

Yorum ekle

Vazgeç