Klasik liberalizm nedir? (Ekonomi)

(Classical Liberalism) Piyasa mekanizmasının üstünlüklerine aşırı güven duyan, hükümet müdahalelerinin en düşük düzeyde kalmasını savunan ekonomik felsefe. Kökeni Kasik İktisat Doktrinine dayanır. Klasik Liberalizm’in temel felsefesi, şu üç düşünce ile özetlenebilir: (a) İnsanlar "Homo - Economicus"dur, yani ekonomik varlıklardır. Her insan kendi kişisel çıkarları peşinde koşar, (b) Kişinin çıkarları ile toplumun çıkarları arasında bir çelişki değil, uyum vardır. Kişiler kendi çıkarları peşinde koşmakla topluma da hizmet etmiş olurlar. O bakımdan devlet ekonomik hayata müdahale etmekten, kişilerin girişim haklarını kısıtlamaktan kaçınmalıdır. Buna "Laissez - faire, laissez passer" (Bırakınız yapsınlar, bırakınız geçsinler) felsefesi denir, (c) Ekonomik hayatta düzen sağlayan bir "görünmez el" vardır. Bu görünmez el fiyat mekanizmasıdır. Suni müdahalelerle fiyat mekanizmasının işleyişi engellenmemelidir. Klasik Liberalizmin temsilcileri Adam Smith, David Ricardo, Jeremy Bentham ve John Stuart Mili gibi Klasik İktisatçılardır. Klasik Liberalizm’in ABD’ deki karşılığı Sosyal Darwinizm’ dir. Klasik Liberalizm bazan "Bırakınız yapsınlar, bırakınız geçsinler" felsefesi şeklinde de ifade edilebilir. XX. asrm ilk çeyreğinden itibaren ekonomik ve sosyal görüşlerde büyük değişiklikler olmuş ve devlete artan ölçülerde ekonomik ve sosyal görevler verilmiştir. Sosyal Devlet anlayışındaki gelişmelerle birlikte su katılmamış geleneksel liberalizm anlayışı da değişmiştir. Bugünkü liberalizm anlayışına göre, piyasa mekanizması ve özel mülkiyet esas olmakla birlikte, devlet yüklendiği sosyal ve ekonomik sorumluluklan yerine getirmek için ekonomik hayata müdahalelerde bulunabilir (Bkz. Klasik İktisat Doktrini).

Yorumlar

Bu sayfa ait yorum bulunamadı. İlk yorum yapan siz olun.

Yorum ekle

Vazgeç