Kitre nedir?

Salkım biçimi, beyaz, sarı, mor, fes rengi çiçekler açan bir bitkidir. Anayurdu Anadolu ve İran'dır. Bir çeşidinden bir cins zamk elde edilir. Bazı çeşitleri de eskiden hekimlikte kullanılırdı. Kitre, ülkemizin güney ve güneydoğu bölgelerinde kırlarda yetişen yabani bir dikenin özsuyudur. Köylüler kırlarda geven dikeninin gövdesine bıçakla çizik atar, birkaç gün beklerler. Bitkinin özsuyu çizik bölgeden akar ve kurur. Bir ağaç kabuğuna benzer görünüm alır. Bu kabuklar tek tek toplanır. Köylüler gıda ve ilaç alanında kullanır.

Kitrenin elde edildiği geven otu, baklagillerden, çok yıllık bitkilerdir. Yetiştiği bölgelere göre farklılaşan 2000 kadar türü vardır. Ülkemizde ise 380 kadar geven otu türü bulunmaktadır.  Yapraklar eliptik bir şekilde dal boyunca karşılıklı sıralanmıştır. Sarı, açık sarı, beyaz ve pembe açan türleri mevcuttur. Çok yıllık otsu, dikenli bitkilerdir. Boyları türüne göre 5 – 100 cm ve bulunduğu yükseklikler 200 – 2700 m arası değişir. Ak geven, püs geveni ve zamk geveninden  ebru yapımında kullanılan “kitre” denilen zamk çıkarılmaktadır. Haziran ayı başında; geven kökleri biraz açılır. Temmuz ayı ortalarında geven köküne, 1-2 çizik atılır. 10 gün sonra, sızan sütler kemikleşmiş olup toplanır. Bir ağaç kabuğuna benzer görünüm alır ve bu kabuklar tek tek toplanır.

Kitrenin faydaları

Öksürük , balgam ve böbrek rahatsızlıklarında. Boğaz iltihabi ve bademcik şikayetlerinde. Kitre zamkı ağızda emilir. Boğaz hastalıkları ve iltihaplarında koruyucudur. Ayrıca diş pastası, kozmetik, parfüm, boya, tekstil endüstrisinde, ilaç sanayinde hap ve draje yapımında, salatalar için hazırlanan dressing, hardal, puding, pasta, dondurma ve sos yapımında kullanılır.

Kitrenin kullanımı

Sıcak su içinde eritilerek nişasta, şeker ve badem ile birlikte yenirse, öksürüğe, göğüs hastalıklarına, bel soğukluğuna ve böbrek hastalıklarına iyi gelir.Böbrek rahatsızlıklarında 10 gr. kitre, 200 gr. sıcak bal şerbetinde eritilip içilmeye devam edilir. Kitre, zeytinyağı ile krem yapılıp yaralara sürülebilir.  Ağız içi yaralarda kitre, zamkı ağızda emilir.

Sözlükte "kitre" ne demek?

1. Gevenden çıkarılan bir tür zamk, kestere.

Kitre kelimesinin ingilizcesi

gum tragacanth

Yorumlar

Bu sayfa ait yorum bulunamadı. İlk yorum yapan siz olun.

Yorum ekle

Vazgeç