Kimyon

50 sm. kadar yüksekliğinde otsu bir bitkidir. Tohumdan kurutulup çekilerek et yemeklerine hoş bir koku vermekte kullanılır. Hollanda’da bazı çeşit peynirlere de konur. Mayıs-haziran ayları arasında, beyaz ve pembemsi renkli çiçekler açan, 40-60 cm boyunda, bir yıllık otsu bir bitki. Gövdeleri dik, üstte dallanır. Yaprakları iplik gibi parçalı ve tüysüzdür. Çiçekler şemsiye durumunda toplanmışlardır. Şemsiye, 3-5 saplıdır. Çiçekler beyaz veya pembe renklidir. Meyve; köşeli, oval şekilli, 4-5 mm boyundadır. Temmuzda meyveler olgunlaşır. Özel kokuludur. Vatanı Mısır’dır. Daha çok yetiştirilen bir kültür bitkisidir. Meyveleri sabit ve uçucu yağ, tanen ve reçine taşımaktadır. Midevi, gaz giderici, terletici olarak kullanılır. Aynı zamanda çok kullanılan bir baharattır.

Latince adı cuminum cyminum olan bu şifalı bitki, ülkemizdeki farklı yörelerde farklı isimlerle anılır. Çok farklı bölgeleri ve yöreleri olan ülkemizdeki bitkiler yöre yöre, bölge bölge değişik isimlerle adlandırılır. Kemmon, avcar, keraviye, zıra bu şifalı bitkinin aldığı bazı isimlerdendir. Özellikle Hindistan, Meksika ve Orta doğu mutfağında bolca tercih edilen bu şifalı bitki, sindirim rahatsızlıklarına iyi gelir. Kimyon tohumları hazımsızlığı giderir. Safra salgısını uyarır. Bağırsak gazlarının kolaylıkla çıkarılmasına yardımcı olur. Çok zengin bir mineral kaynağıdır. Metabolik fonksiyonları düzenlemesi de bitkinin faydaları arasındadır.

İçerdiği demir minerali sebebiyle vücudun bağışıklık sistemini güçlendirir, vücuda enerji kazandırır. Vücuttaki besinlerin emilimini kolaylaştırır. Sindirim sistemini rahatlatarak kabızlık önlemesi de bu şifalı bitkinin faydalarından bazılarıdır. Karaciğere faydalıdır. Astım, bronşit gibi solunum yolu hastalıklarının iyileşmesine yarar sağlar. Yüksek miktarda lif içerir. Unutkanlık yada dikkat dağınıklığına karşı iyi gelir.  Yüksek demir içeriği nedeniyle kansızlık yani anemi hastalığı olanlara da fayda sağlar. Yapılan çalışmalarda bu şifalı baharatı tüketen kişilerin daha düzenli bir uykuya sahip oldukları gözlenmiştir.

kimyon

Kimyon; Avrupa’da, Sibirya’da, Himalaya Dağlarında , Kafkas Dağlarında, Moğolistan, Fas’ta yetişmektedir. Ülkemizde Doğu Anadolu’nun sulak çayırlarında yabani olarak bulunmaktadır. Kimyon, 4-6 mm uzunlukta, esmer veya parlak sarımsı esmer renkli ve tüysüz tanelerdir. Carum carvi L. türünün olgun meyveleridir. Bu tür 30-100 cm kadar yükseklikte, beyaz veya pembe çiçekli, parçalı yapraklı, çok yıllık ve otsu bir bitkidir. Kuvvetli kokulu ve baharlı lezzetlidir. Hazımsızlık ve karın bölgesinde gaz hissedilen durumlarda kullanılmaktadır.

Kış hastalıklarından olan grip, nezle, öksürük ve balgam gibi rahatsızlıklara karşı da yararlıdır. Kışın hele hele ülkemizin çoğu kesimlerine kar yağan şu günlerde hiç kimse kış hastalıklarına yakalanmak istemez. Halsizlik, burun akıntısı, baş ağrısı, yüksek ateş gibi belirtiler grip, nezle gibi hastalıkların habercisidir. İşte bu hastalıklara yakalanmamak için yemeklerinizin, ızgaraların içinde kimyon gibi baharatlardan bolca kullanmalısınız. Anti mikrobiyal özelliğinden dolayı mikroplara karşı koruma sağlar, savunma mekanizmasını güçlendirir.

Kullanıldığı yerler

Yurdumuzda özellikle kıyma ile yapılmış köfteler de,et ürünleri (sucuklar,sosis vb.),bazı kebaplarda,turşularda,lezzet verici olarak kullanılır.İtalyanlar tuzlu bisküvilerin hamuruna kimyon ilave ederek hazırladıkları tuzlu bisküvileri aperatif olarak ikram eder.Hollandalılar özel peynirlerini kimyonla kullandırılır. Almanya’nın bazı bölgelerinde ise kimyonlu ekmek yapılmaktadır.Karaman kimyonu ise,böbrek,karaciğer, gibi yiyeceklere pişmeden önce serpilir.Hazımsızlığa çok iyi geldiği için özellikle hazmı güç olan yiyeceklerde kullanılır. Yiyeceklere ve özel içeceklere koku ve tat vermek amacıyla kullanılır. Genel olarak toz şekilde,yiyeceklerin hazırlanması esnasında ilave edildikten sonra kullanılır..

Kimyon tohumu nedir?

Kimyon tohumu maydanozgiller familyasının bir üyesi ve içerisinde gıda toksinlerini oldukça fazla bulunduran oldukça faydalı bir gıda ürünüdür. Kimyon tohumu otları da dereotu, baharatlar, anason, rezene kimyon, maydanoz gibi içerisinde bol miktarda gıda toksinleri bulundurmaktadır. Diğerlerinden ayıran en büyük özellikleri ise bağlama ve kanser oluşumunu engelleyen mukus zarının korunmasına yardımcı olmaktadır.

Ayrıca kolesterol üreten safra tuzlarının kolonda emilimini azaltarak LDL kolesterol düzeylerini düşürmeye yardımcı olur. Kimyon tohumunun içeriğinde etkili bir şekilde karvon, limonen, karveol, pinen, cumuninic aldehit, furfurol ve thujone gibi bileşikler bulunmaktadır. Kimyon içeriğinde bulunan bu aktif maddelerin vücut üzerinde antioksidan, sindirim sitemi, anti gaz yapıcı ve gaz giderici özelliklere sahip olduğu söylenmektedir.

Sözlükte "kimyon" ne demek?

1. Maydanozgillerden ıtırlı bir bitki (cuminum cyminum).
2. Bu bitkinin tohumundan elde edilen ve baharat olarak kullanılan toz.

Kimyon kelimesinin ingilizcesi

n. cummin, cumin, caraway
Köken: Arapça

Yorumlar

Bu sayfa ait yorum bulunamadı. İlk yorum yapan siz olun.

Yorum ekle

Vazgeç