Kei nedir?

Kei kavramı, Karadeniz Ekonomik İşbirliği kelimelerinden oluşan bir kısaltmadır ve Karadeniz Ekonomik İşbirliği Teşkilatını anlatmaktadır.

Türkiye'nin çabalarıyla 1992'de İstanbul'da kurulmuştur. Üye ülkeler arasındaki ticareti, yardımlaşmayı geliştirmeyi amaçlamaktadır. Merkezi  İstanbul Türkiye'dedir.

Kei'ne üye ülkeler

Üye ülkeler Türkiye, Rusya, Yunanistan, Azerbaycan, Bulgaristan, Ermenistan, Gürcistan, Romanya, Ukrayna ve Moldova'dır.

Kei'ne gözlemci olarak katılan ülkeler

Almanya, Amerika Birleşik Devletleri, Avusturya, Beyaz Rusya,Çek Cumhuriyeti, Fransa, Hırvatistan,İsrail, İtalya, Mısır, Polonya, Slovakya, Tunus

Kei'nin amaçları

1. Üye ülkelerin coğrafi yakınlıklarından ve ekonomilerinin birbirlerini tamamlayıcı özelliklerinden yararlanılarak ticari, ekonomik, bilimsel ve teknolojik işbirliğini geliştirmeleri,

2. Karadeniz Bölgesi'nin bir barış, işbirliği ve refah bölgesi haline getirilmesi,

3. Bölge ülkeleriyle işbirliği için uygun ortam oluşturulması,

4. Taraflar arasında mal ve hizmet ticaretinin arttırılması,

5. Uzun dönemde bölge ülkeleri arasında ekonomik ilişkileri daha fazla geliştirebilmek için kişilerin, malların, sermayenin ve hizmetlerin serbest dolaşımının sağlanması,

6. Uzun dönemde, aşamalı olarak ülkeler arasında bir serbest ticaret bölgesinin kurulmasıdır.

Kei'nin önemi

KEİ ülkemiz açısından, gerek kurucu ülkesi olmamız ve gerekse de örgüte ev sahipliği yapmamız sebebiyle önem arz etmektedir.

KEİ aynı zamanda ortak tarihi, kültürel ve sosyal değerleri paylaşan ülkeler arasında eşsiz bir işbirliği platformu da oluşturmaktadır. Öncelikli amacın istikrarı temin etmek olduğu bir bölgede KEİ'nin bölge halkları arasında bu ortak değerleri ön plana çıkartarak köprüler oluşturma kabiliyeti önemlidir.

KEİ bünyesinde şu anda; başta gümrük olmak üzere, ticaret ve ekonomik kalkınma, bankacılık ve finans, ulaştırma, enerji, haberleşme, bilim ve teknoloji, KOBİ, çevre koruma, turizm ve doğal afetler olmak üzere çeşitli çalışma grupları faaliyet göstermektedir. Çalışma grubu faaliyetlerine etkinlik ve ivme kazandırılmasını teminen belirli alanlarda her üye ülke iki yıllık dönemler halinde koordinatör ülke görevini üstlenmektedir.

Kei'nin yapısı

Karadeniz Ekonomik İşbirliği'ne Katılan Devletler, gerekli hükümetler arası, parlamentolar arası, çevreleri arası ve finansal birimleri içine alan etkileyici bir organizasyon yapısı ortaya koymuştur. KEİ, bu yapı içinde, Katılan Devletler'in Karadeniz Ekonomik İşbirliği'ne ilişkin görüşlerini ve konumlarını koordine ve senkronize eden ve bürokratik olmayan, etkili bir araç halinde çalışacak tüm olanaklara sahip olmuştur.

Hükümetlerarası birimler, Katılan Devletler'in Dışişleri Bakanları Toplantısı (DİBT)'nı, alfabetik sıraya göre seçilen ve altı ayda bir değişen Dönem Başkanı'nı, Üst Düzey Görevliler Toplantısı'nı, Çalışma Grupları'nı ve uzmanlardan oluşan geçici Özel Çalışma Grupları'nı içine almaktadır ve bu gruplar, Dışişleri Bakanları Toplantıları'nda oluşturulan ve KEİ faaliyetlerini ilgilendiren, somut konularda çalışmalar yürüten yan organlardır.

Kei'nin tarihi

Karadeniz Ekonomik İşbirliği Örgütü’nün (KEİ) kuruluş düşüncesinin temelinde 1980’lerde eski Sovyetler Birliği’nin gıda ve tüketim mallarına ve ülkemizin de enerjiye olan ihtiyacının karşılanması çerçevesinde bir işbirliği kurulması fikri yer almaktadır. Bu fikir, Romanya ve Bulgaristan’ın da katılması ile bölgesel bir işbirliği zemininde olgunlaşmaya başlamıştır. Başlangıçta, amaç olarak bir serbest ticaret bölgesi oluşturma fikri ön plana çıksa da, daha sonra hedefin ekonomik işbirliği çerçevesinde değerlendirilmesi kararlaştırılmıştır.

İşbirliğine ilişkin ilk somut toplantı Türkiye’nin evsahipliğinde 19 Aralık 1990’da Ankara’da yapılmıştır. Toplantıda, Azerbaycan, Gürcistan, Moldova ve Ermenistan temsilcilerinin de dahil olduğu eski Sovyetler Birliği heyeti ile Romanya ve Bulgaristan temsilcileri yer almışlardır. Toplantı sonucunda işbirliğinin temel prensipleri üzerinde uzlaşıya varılmış olup, "Karadeniz Ekonomik İşbirliği"nin kurulması hususunda anlaşma sağlandığı resmen açıklanmıştır. Daha sonra 12-13 Mart 1991 tarihlerinde Bükreş'te, 23-24 Nisan 1991 tarihlerinde Sofya'da uzman düzeyinde toplantılar gerçekleştirilmiş, KEİ'nin amaçları ve prensipleri üzerinde görüş birliğine varılmıştır. 3 Şubat 1992 tarihinde Türkiye’nin ev sahipliğinde gerçekleştirilen toplantıda, Türkiye, Rusya Federasyonu, Romanya, Azerbaycan, Ermenistan, Gürcistan, Moldova, Ukrayna ve Bulgaristan KEİ ile ilgili temel belgeyi parafe etmişlerdir. Anılan belge, 25 Haziran 1992 tarihinde İstanbul'da düzenlenen ve yukarıda geçen dokuz üye ülkenin yanı sıra, Yunanistan ile Arnavutluk'un da kurucu üye olarak katıldığı Zirve toplantısında on bir ülkenin devlet veya hükümet başkanları tarafından imzalanarak, “İstanbul Zirvesi Bildirisi” adı altında resmen işlerlik kazanmıştır.

Yalta’da 5 Haziran 1998 tarihinde Devlet veya Hükümet Başkanları tarafından imzalanan KEİ Şartı'nın 1 Mayıs 1999 tarihi itibarıyla yürürlüğe girmesiyle KEİ bölgesel bir ekonomik işbirliği örgütüne dönüşmüştür. 2004 yılında Sırbistan’ın da katılmasından bu yana örgütün 12 üyesi bulunmaktadır.

Dış bağlantılar

Kei resmi internet sayfası

Yorumlar

Bu sayfa ait yorum bulunamadı. İlk yorum yapan siz olun.

Yorum ekle

Vazgeç