İhfa nedir?

İhfa bir tevcid terimidir. İhfa; Tenvin veya nunu sakinden sonra ihfa harflerinden biri gelirse, ihfa olur. Burun kemiğinin yukarısında yer alan, dilimizdeki ifadesiyle geniz boşluğudur. Bundan nun-u muhaffefe denilen gizlinun çıkar. Bununla da ihfa veya idğam mahallerinde ğunne ile gizlenen tenvin ve sakin nun kastedilir.

Bu bölge geniz boşluğudur. Bu bölgede bir mahrec vardır. Buradanğunne ve ihfa olunan Nun çıkar. Yani tenvin ve sakin nun’un ihfa’da gizlenmesi ve idğam hallerinde ğunne kastedilmektedir. İhfa sözlükte, “gizlemek” demektir. Tecvid ilminde ise ihfa; “İzhar ile idğam arasında, ğunneli ama şedde yapılmayan bir okuyuştur” diye tarif edilmiştir.

İhfa yapılırken: Tenvin veya sakin nunun telaffuzu esnasında, zatının tamamen kalkması, buna karşılık gunne sıfatının  baki kalması esastır. Böyle olunca da nunun mahreci, kendi mahreci olan dil ucu ile onun hizasındaki iki üst ön dişlerin etlerinden, gunnenin mahreci olan genize (hayşuma) intikal etmiş olur. İhfanın yapılışında dilin bir fonksiyonu yoktur. İhfa yapılırken dil ucu boşta kalmalı, alt veya üst tarafından herhangi bir yere değmemelidir. İhfada gunne mutlaka baki kalmalıdır. İhfa yaparken, idgamdan ve sakin nunu şeddeli gibi okumaktan kaçınmak lazımdır.

Bilhassa sakin nunun ihfasında, nundan önce bir med harfinin doğmasına meydan vermemelidir. Mesela ((???????? kelimesini (?????????) şeklinde, (????????) kelimesini ( ????????? ) şeklinde okumak gibi. Bu şekildeki bir okuyuş büyük bir hatadır. Namazı bozar. İhfayı yaparken, ihfanın müddeti tamam olmadan, sakin nun veya tenvini takip eden ihfa harfinin mahrecine varılmamalıdır. Bu gibi hatalar daha çok (???????? ??????? ) ,(???????????? ) kelimelerinde olduğu gibi fe harfinde yapılan ihfada görülmektedir. Eğer ihfanın müddeti tamam olmadan, fe harfine geçilecek olursa bir vav sesi duyulmaktadır. Hükmü: İhfanın yapılması vaciptir. İhfanın müddeti: Bir buçuk harf miktarıdır. Diğer bir ifadeyle bir elif miktarıdır.

İhfa harfleri

İhfa harfleri 15 tanedir.

İhfa çeşitleri

1. Sakin Nun ve Tenvinin İhfası

2. Sakin Mimin İhfası

Sakin nun ve tenvinin ihfası

Sakin nun ihfa veya tenvinden ihfa sonra ihfa harflerinden biri gelirse “ihfa” olur. İhfa harfleri on beş tane olup şu beytin kelimelerinin ilk harflerinde görülür:

ihfa

Sakin mimin ihfası

Bu ihfa, “mim” ve “ba” harflerinin mahrecinin dudak olması sebebiyle “dudak ihfası” anlamına gelen “ihfa-i şefevi” diye de isimlendirilir. Bu ihfada sakin mim, birinci kelimenin sonunda, ba harfi ise diğer kelimenin başında yer almaktadır:

ihfa

Sakin mimin ihfasında yapılan, mim harfinin zatının yok edilmesi değil, mahrecinin zayıflatılmasıdır.Dolayısıyla mahreci dudak olan mim harfinde ihfa, bu harfin telaffuzu anında dudakları mümkün olduğunca hafif ve sıkmadan kapatmak suretiyle yapılır. Sakin mimin ihfası da bir harften çok, iki harften az tutulur.

Yorumlar

Bu sayfa ait yorum bulunamadı. İlk yorum yapan siz olun.

Yorum ekle

Vazgeç