Factoring (Faktoring) nedir?

Factoring ; Firmaların yurtiçi ve yurtdışına her türlü mal ve hizmet satışlarından doğan, fatura veya fatura yerine geçen belgelere dayalı, vadeli alacaklarının devredilmesi karşılığında finansman ve tahsilat hizmetlerinin sunulmasını sağlayan finansal bir üründür diye tanımlanabilir.

Kesintisiz nakit akışı, bir işletmenin faaliyetlerini aksamadan yürütmesini sağlayan önemli bir unsurdur. Satışların artması daha fazla kar getirdiği gibi, daha fazla işgücü, hammadde, ekipman gereğini de ortaya çıkarır. Tüm bunları sağlamak ise işletmenin yaratabildiği nakite bağlı olacaktır. Bir işletme gereksinim duyduğu nakti, cari aktiflerden sağlar.

Faktoring, faktoring şirketi ile ticari borçlular (Alıcılar) ve mal satan veya hizmet arz eden bir ticari işletme (Satıcı) arasında gerçekleştirilen bir işlemdir.

aturaya dayalı, mal veya hizmet satışından doğmuş veya doğacak alacakların (fatura mesnetli) faktoring şirketine temlik edilmesi, faktor tarafından bu alacakların takip ve tahsil edilmesi, sunulan hizmet türüne bağlı olarak alacağın ödenmeme riskinin üstlenilmesi, bu alacaklar ile ilgili kayıtların tutulması, temlik alınan alacaklar karşılığında belirli bir oranda peşin ödemede bulunarak finansal hizmetler sunulması esasına dayanmaktadır.

Hammadde işlenir mamule dönüşür; mamül satılır alacağa dönüşür; alacak zamanında ve tam olarak tahsil edilir ve nakit olur. İşletme, üretim-satış-tahsilat-alım zincirini kontrol edebildiği durumda ve girişler ile çıkışlar arasında zaman farkı olmadığı takdirde sorun yaşamamaktadır. Ancak bu zincirde işletmenin doğrudan kontrol edemediği bir alan vardır; Alacaklar. Alacakların alıcılar tarafından ödenmediği veya geç ödendiği durumda işletmenin nakit akışı olumsuz etkilenecektir. Bu durumda işletmenin finansmanı için nakit ihtiyacı doğacaktır. finans dünyasına yeni bir boyut getiren faktoring, işletmelerin alacaklarını garanti altına alarak tahsilatını takip eder ve nakit yönetimi ile alacakları nakde dönüştürerek işletmelere düzenli nakit akışı sağlar.

Kısa vadeli ticari alacakların devri esasına dayanan factoring, bu devir çerçevesinde işletmelere finansman, alacak garantisi ve tahsilat hizmetlerini sunmaktadır. Factoring uygulamasında, işletmenin can damarı olan nakit akışı kesintisiz hale gelmekte, gerekli işletme sermayesi sağlanarak hammadde alımları kolaylaşmakta, üretim ve satış faaliyetlerine olumlu katkılarda bulunulmaktadır.

Factoring hangi hizmetleri birarada sunan finansman yöntemidir?

1- Alacakların Tahsili (Hizmet)

2- Alacaklar Karşılığı Ön Ödeme (Finansman)

3- Ödememe Riskinin Üstlenilmesi (Garanti)

Factoring’in çeşitleri nelerdir?

1- Rüculu Faktoring

2- Toplu İskonto Yöntemi

3- Fatura İskonto Yöntemi

4- vade (Maturity) Faktoringi

5- Aracılı Faktoring

6- Bildirimsiz Faktoring

7- Bayi Finansmanı

8- Tedarikçi Finansmanı

9- Yurtiçi Factoring

10- Uluslararası Faktoring

Bir Factoring işlemi nasıl başlamaktadır?

Bir factoring işlemi, firmanızın factor kuruluşa başvurmasıyla başlıyor. Başvuruda; kendi hesaplarınızın son durumunu, daimi müşterilerinizin isim ve adreslerini, bunların çalıştığı bankaları, bu müşterilere önceki yıllarda yapılan ortalama satış tutarlarını, satışa konu olan mal çeşitlerini bildiriyorsunuz. Factor bu bilgiler ışığında sözkonusu mal piyasası ve borçluların ödeme gücü konularında araştırmalar yapıyor ve uygun bulduğu takdirde, bütün alacakların ülke ve mal bazında, global ya da sınırlı olarak satın alınmasına karar veriyor. Bu sürecin sonunda factor ile firmanız arasında bir factoring anlaşması imzalanıyor.

Üzerinde borçlu kişilerin isimleri, fatura tarihi ve vade tarihinin gösterildiği alacak senetlerini, alacakların devri konusunu düzenleyen bir form ekinde factor’a iletiyorsunuz. Formun iki taraf arasında imzalanmasından sonra devir gerçekleşmiş oluyor. Malları müşterinize gönderdiğinizi gösteren sevk vesaikini form ekinde factor kuruluşa vererek sözkonusu mallara ilişkin alacağınızı, yapılan anlaşmaya göre vadesinde ya da vadesinden önce factor’den alıyorsunuz.

Factoring'de, factor kuruluşun firmanızın anlaşma çerçevesinde yapacağı tüm kredili satışları onaylaması sözkonusu olup, factor'ün onayı dışında gerçekleştirilen satışlarla ilgilenmiyor.

Factoring’in avantajları nelerdir?

1- Vadeli alacaklarını faktor’a temlik ederek nakde dönüştüren işletmeler, sürekli ve kesintisiz nakit akışı ile kendilerine hızlı ve kontrollü büyüme potansiyeli sağlamış olurlar.

2- Vadeli alacaklarının nakde dönüşmesi ile işletmeler, hammaddeyi peşin ödeyerek alabilir ve önemli indirimler sağlayarak üretim maliyetlerini düşürürler. Böylece işletmelere karlarını arttırma olanağı sağlanır.

3- Alıcı riskini faktor’a devreden işletmeler, yurtiçi ve yurtdışı pazarlarını genişletebilir.

4- Alıcılara vade tanıyabileceği için satıcının rekabet gücü artar.

5- Açık hesap satışlar kolay ve güvenli hale gelir.

6- Alacakların tahsilatı ve fon yaratma gibi konuları faktor’a devrederek nakit akışlarını belirleyen yöneticiler ileriye dönük; üretim, yatırım ve pazarlama gibi işletmenin gelişimi ile ilgili konulara daha fazla vakit ayırabilirler.

7- İşletmelerin kısa vadeli ticari alacaklarının finansmanını sağlayan faktoring sistemi, banka kredisinden farklı olup, bilançonun sadece aktif bölümünde bir harekete neden olur. Alacaklar, stoklar ve ticari borçlar azalır, işletmenin yaratabildiği işletme sermayesi artar. Bilanço daha likit hale gelir ve işletmenin kredibilitesi artar.

8- Faktor’dan ticari alacaklara karşılık kullanılan ön ödeme, satıcının ihtiyacı ve talebi üzerine verildiği için, işletmelerin dış kaynak kullanma ihtiyacı azalır ve faiz giderlerini düşürebilir.

9- Faktoring ile sağlanan finansmanın maliyeti, ticari kredilere (vade farkı) göre daha ucuz olduğundan, vadeli satışlardan ilave kazançlar sağlanabilir.

10- Periyodik olarak yapılan güvenilir istihbarat sonuçlarına göre satışlarını ödeme gücü olan alıcılara yapan işletme yöneticileri, geleceğe dönük en önemli yatırımları olan alıcılarının mali durumundan güncel olarak bilgi sahibi olurlar. İhracat faktoring işlemlerinde, satıcıya bütün ödemeler fatura üzerindeki döviz cinsinden ödendiğinden, satıcı için kur farkı gideri oluşmamaktadır.

11- İhracatta faktor’un verdiği ön ödeme döviz olacağından, kambiyo dosyası hemen kapatılabilir ve KDV başvurusu hemen yapılabilir.

12- Faktoring sisteminde alımlarını mal mukabili olarak gerçekleştiren yurtdışındaki alıcılar akreditif açmaktan kurtulur, ödemeyi kendi ülkesindeki ‘Muhabir Faktor’a’ yaparak zamandan ve paradan tasarruf eder, alım gücü artar.

Türkiye’de factoring hakkında

Türkiye’de 1980’den itibaren uygulanmakta olan, ekonominin dışa açılmasına ve dış fon girişlerinin hızlandırılmasına yönelik politikanın gereği olarak, bankalar ortaya çıkan ihtiyaçlar çerçevesinde şirketlere yeni finansal hizmetler sunmak amacıyla girişimlerde bulunmaya başlamışlardır. Bu koşullar Türkiye’de factoring için uygun bir ortam oluşmasını sağlamıştır.

İşletmeler satıştan kaynaklanan vadeli ticari alacaklarını factoringlere (faktoring) temlik ederek, anlık nakit ihtiyaçlarını hızlı bir şekilde giderebilirler. Genellikle Türkiye piyasasında işlemler, satıştan kaynaklanmış çek ve fatura üzerinden yola çıkarak başlar. Tabi bunun yanında firmaların risk potansiyeli, güvenilirliği vs. gibi unsurlarda istihbaratta ele alınan önemli kriterler içindedir.

Türkiye’de factoring ilk kez 1988 yılında gerçekleştirilmiştir. Uygulama tekstil, gıda, elektronik eşya, metal ürünler, mobilya, ilaç, oyuncak, kırtasiye, kimyasal ürünler, hammaddeler gibi ürünler için gerçekleşmektedir.

Faktoring şirketleri istihbarat aşamasında her firmayı değerlendirirken farklı kriterler kullanılır. Bir firmanın bankalarla olan ilişkileri, piyasayla olan ilişkileri, önceki işlemleri, ticari statüsü vs. gibi bazı önemli unsurları göz önünde bulundurur. Bunun yanında tabi istihbaratın olumlu sonuçlanması için her factoringinde kendine özgü istihbaratı tekniklerde kullanabilir.

Factoring ne demek? (Ekonomi)

Vadeli satışlarda satıcının, alacak haklarını devalıp ona finansman sağlamaya yönelik aracılık faaliyeti. Bu hakları devralan şirkete factoring şirketi veya sadece faktör adı verilir. Factoring iç ve dış satışlarda rastlanabilecek bir faaliyettir. Son zamanlarda dış ticarette bir finansman kaynağı olarak yaygınlık kazanmaya başlamıştır. Genellikle ufak ve orta büyüklükteki işletmeler vadeli satışlarında factoring yoluyla finansman sağlama yöntemine başvururlar. Bu firmalar da çoğunlukla tüketim malları sanayilerinde faaliyet gösterirler. Factoring işlemlerini somut bir örnekle açıklayalım. Mutfak malzemesi satan bir işletmeyi ele alalım. Bu şirket 60 gün vadeli olarak 100 bin TL. tutarında tencere satmış olsun. Satıcı bu alacağını bir factoring şirketine devrederek karşılığında örneğin yüzde 80 oranında ya da 80 bin TL. tutarında nakit parayı derhal elde eder. Geri kalan yüzde 20 ise, factoring komisyonu, kar ve tahsili mümkün bulunmayan alacak karşılığı olarak, factoring şirketine kalır. Böylece vadeli satışın finansmanı factoring şirketi tarafından karşılanmış olmaktadır. Bunun önemli bir özelliği şudur : Eğer alacak hakkı kendisine devredilen faktör bu alacağı borçludan tahsil edemezse bunun zararını kendisi çeker, diğer bir deyişle, ilk satıcıya başvurması mümkün değildir. O bakımdan devraldığı alacağın niteliği ve borçlunun ticari güvenirliği konusunda faktörün dikkatli olması gerekir. Aslında factoring şirketlerinin fonksiyonu sadece vadeli satışlarda alacakları devralıp likidite sağlamaktan ibaret değildir. Bunlar finansman, pazarlama ve muhasebe konularında uzmanlaşmış kuruluşlardır. Dolayısıyla piyasa gelişmeleri ve alıcılar konusunda, sürekli iş yaptıkları satıcı firmaları uyarır ve onların muhasebe kayıtlarını tutarlar. Ayrıca bunlar satıcı firmaya,malın temininde veya üretiminde kullanılmak üzere avans da verebilirler. Kısacası, factoring firmaları, satıcının mali ve teknik yardıma ihtiyaç duyduğu durumlarda, ona önemli destek sağlayan kuruluşlardır. Tahsil edilemeyen alacaklar (şüpheli alacaklar) karşısında satıcıya baş vurmamak durumu onları bazı önlemler almaya zorlayabilir. Örneğin potansiyel alıcılar hakkında, müşterileri olan satıcı firmalara önerilerde bulunur veya onlara belli bir kredi sınırı tanırlar. Factoring dış ticarette de uygulanan bir yöntemdir. Dış ülkelere mallarını satan firmalar bu satışlardan doğan haklarını, yukarıda açıklandığı gibi, Factoring firmalarına devrederek onların hizmetlerinden yararlanabilirler.

Yorumlar

Bu sayfa ait yorum bulunamadı. İlk yorum yapan siz olun.

Yorum ekle

Vazgeç