Fütürizm nedir?

Fütürizm kökten ıslahatçı eserleri ve belki de daha çok nazariyeleriyle 20. yüzyıl başında ortaya çıkmış olan aşırı inkılapçı bir İtalyan edebiyat ve sanat akımıdır.

Türkçe karşılığı “uzgörü” olan Fütürizm, İngilizce’deki future (gelecek) sözcüğünden türemiş bir düşünce akımıdır. Dünyada bu düşünce akımını yaymak ve fütürist fikirler geliştirmek üzere birçok dernek ve organizasyon bulunmaktadır.

Fütürizm adı verilen sanat akımı İtalyan asıllı bir kişi olan Filippo Tommaso Marinetti önderliğinde ortaya çıkmış olan bir sanat akımıdır. Fütürizm öncüsü olarak görülen Filippo Tommaso Marinetti, bu akımın ilkelerini 1909 senesinde dönemin önemli dergilerinden birisi olan Le Figaro dergisinde yayınlamıştır.

Günümüzde bu ilkelerin ve derginin isminin anılmasındaki temel neden yayınlanan fütürizm ilkelerinin adeta bir manifesto niteliği taşıyor olmasıdır. Fütürizm günümüzde geleceklik şeklinde de tanımlanmaktadır. Bu sanat akımı yaşam içerisinde meydana gelen daimi değişimi ele almaktadır.

Fütürizm akımı içerisinde yer alan sanatçılar hayat içerisinde meydana gelen değişimlerin tamamının ilk olarak sanat eserleri içerisinde kendisini gösterdiğini söylemektedir. Dünyanın kendisi sizlerin de bildiğiniz gibi büyük bir değişim sonucunda meydana gelmiştir ve Fütürizm öncüleri bu dünyayı referans alır ve eski sanat akımlarını yok sayarak sadece yeni sanat akımlarını benimsemektedir.

fütürizm

Evrende meydana gelen değişimlerin sanatı derinlemesine etkilediğini düşünen fütüristler bu nedenden dolayı meydana gelen değişimleri sanat ile birlikte farklı yollar kullanarak anlatmaktadırlar. Fütürizm kendisini özellikle şiir üzerinde gösteren bir sanat akımıdır. Fütürizm içerisinde yer alan şiir incelendiğinde bu şiirler içerisinde ölçü, uyak ve dil bilgisi kuralları gibi şeylere rastlanmaz.

Durumun böyle olmasındaki temel neden Fütürizm sanatıyla ilgilenmekte olan fütüristlerin tüm bu kuralları yok sayıyor olmasıdır. Fütürizm ustaları incelendiğinde büyük bölümünün savaş yanlısı olduğu görülmektedir. Durumun böyle olmasındaki temel neden savaş tüm düzeni bozar ve beraberinde yenilikleri getirir.

Eski düzeni yıkıp yeni düzen oluşturmak fütüristlerin en büyük amacı olduğundan dolayı birçok fütürizm sanatçısının savaş yanlısı cümleler kurması gayet normal olarak kabul edilebilir. Dünyanın önde gelen fütüristlerin büyük bölümünün Rusya topraklarında yaşam sürdükleri ve bunların genel olarak makineleşmeyi konu aldıkları görülmektedir.

İlgili coğrafyada yaşam süren fütüristler makineleşmenin dünyayı derinlemesine bir şekilde değiştireceğine inandıklarından dolayı fütürist akımını benimsemiş olan kişilerde ciddi bir makineleşme sevdası bulunmaktadır. Bir dönem fütürist akımını benimsemiş olan Nazım Hikmet’in de bu alanda kaleme almış olduğu birçok eser bulunmaktadır. Fütürist bir ruh içerisinde kaleme alınmış olan bu eserleri incelendiğimizde Nazım Hikmet’in de derinlemesine bir makineleşme sevdasının olduğunu hissetmek ve gözlemlemek mümkündür.

Fütüristlerin, geleneklere hücum edip makineye ve makineleşmeye hayran oluşları onların modern yaşantının verdiği yeni heyecanlardan doğan bir edebiyat akımı olarak da anılmasına neden olur. Fütüristlerin “yenileşmenin tüm olanaklarına açılan bir yönelme” oldukları da ifade dilmiştir. Fütürizmin ortaya çıkışındaki nedenler.

Fütürizmin sanayi ve medeniyetin şekillendirdiği modern hayat ortamında doğduğunu ifade eden Çetişli, fütürizmin sanat ve hayat arasındaki kopukluğu koparmak için endüstrileşmenin sanata ve bütün insan hayatına aktarılma çabası ve girişimi olduğunu, fütüristlerin sanatın her türüne makineyi hızı ve dinamizmi sokmak istediklerini ifade eder. Ayrıca yirminci yüzyıl akımı olan fütürizmin bu bakış açısıyla dadaizme ve sürrealizme zemin hazırladıklarını da belirtir.

Sözlükte "fütürizm" ne demek?

1. Gelecekçilik.

Fütürizm kelimesinin ingilizcesi

n. futurism
Köken: Fransızca

Yorumlar

Bu sayfa ait yorum bulunamadı. İlk yorum yapan siz olun.

Yorum ekle

Vazgeç