Eritem nedir?

Eritem, çeşitli antijenik uyaranlara karşı hipersensitivite reaksiyonu olarak ortaya çıkan, primer olarak deri ve müköz membranlarla ilişkili hastalık spektrumudur.

Eritema multiforme (EM) zaman zaman tekrar eden kısa süren bir hastalıktır. Ağızda ve vücudun diğer alanlarında su toplaması şeklinde döküntüsü vardır. Kendiliğinden iyileşme ve nüks etme özelliği vardır. 2 tipi vardır.

Klasik EM: Genellikle rekürren herpes enfeksiyonlarının tetiklediği vakalardır, iki tiptir EM minör, EM majör.

Eritema multiforme minör: Kollar,eller,diz ve ayakta hedef tahtası şeklinde kırmızı ve pembe halkalardan oluşan döküntü görülür. Bazen dudaklarda da su kabarcıkları ve yaralar bulunur. Hastalık bir kaç gün veya haftada iyileşir.

Eritema multiforme major: Nadir rastlanan bu formada ağız, gözler ve cinsel bölge kırmızıdır ve su kabarcıkları ve yaralarla kaplıdır. Genellikle hastalar yüksek ateş nedeniyle kendilerini kötü hissederler. Yemek ymek ve içmekte zorluk çekerler. Bu durum bazen Stevens Johnson sendromu olarak adlandırılır ve hastanede yatarak tedavi olmayı gerektirir.

Stevens-Johnson sendromu (SJS): Genellikle ilaç kullanımına bağlı ortaya çıkar. Deri tutulumuna ek olarak belirgin mukozal tutulum ile seyreder. Eritema multiforme ve SJS, en sık 20-40 yaşta görülür. EM erkeklerde, SJS ve TEN kadınlarda daha sık görülür.

Toksik epidermal nekrolisis (TEN): TEN ciddi bir hastalıktır, fakat nadiren görülür. Hastaların genel durumu kötüdür. Vücut derisi geniş alanlar şeklinde çarşaf gibi soyulur. Görüntüsü şiddetli yanıklara çok benzer. TEN sıklıkla ilaçlara karşı gelişen bir allerjik reaksiyon olarak görülür ve hastanın bu tabloya neden olan ilaçları kesinlikle kullanmaması gerekir.

Sistemik bulgular TEN’de belirgindir. Lökositoz, karaciğer enzimlerinde artış, yüksek ateş ve albuminüri görülebilir. Ağır olgularda farenks, larenks ülserleri, respiratuvar sistem tutulumu ile öksürük respiratuvar distress sendromu gelişebilir. GIS tutulumu kendini diare, karın ağrısı, hepatit ile gösterir. Dehidratasyon, elektrolit dengesizliğine bağlı hemodinamik şok, mental konfüzyon, koma ve epileptik nöbetler oluşabilir.

İyileşme yavaştır ve 3-6 haftaya uzayabilir. Yarı ömrü uzun olan ilaç kullanımı sonucu gelişen vakalarda ataklar görülebilir. Deri lezyonlarında nadiren skar oluşumu görülür. Tırnaklarda ve saçlarda kayıp görülebilir. Prognoz kötüdür ve mortalite %30-40’lara ulaşır. Ölüm sekonder enfeksiyon, respiratuvar distress sendromu, böbrek ve kalp yetmezliği sonucu gelişir. Prognozu etkileyen faktörler; ilacın yarı ömrü, deri tutulumunun yaygınlığı,ilacın kullanımının kesilim zamanına bağlıdır.

Eritem'in nedeni nedir?

EM'nin nedeni çoğunlukla saptanamaz. Olası nedenler aşağıda sınıflanmıştır.

• Viral infeksiyonlar (özellikle uçuk)
• Mikoplazma pnömonia infeksiyonu(bir çeşit akciğer infeksiyonu)
• İlaçlar
• Aşılama

Hastalığa nasıl tanı konulur?

Hastalığın tanısı genelde muayene ile konulur, fakat bazen küçük bir biyopsi almak gerekebilir. Bazen kan tahlilleri yapmak gerekebilir.

Hastalık nasıl tedavi edilir?

Tedavi şekilleri değişkendir. Olguların bir çoğunda spesifik tedavi gerekli değildir. Kortizonlu kremler ve tabletler, şiddetli olgularda siklosporin kullanılabilir. Eğer ikincil olarak enfeksiyon yerleşmişse antibiyotik tedavisi verilir. Eğer uçuk var ise virüse karşı etkili olan asiklovir denen ilaç kullanılır. Islak kompresler şeklinde pansuman yapılır.

Ağrı kesici içeren gargaralar ağız içinde döküntü olduğunda kullanılır. Olguların çoğu tamamı ile iyileşir. Yaralar iyileştikten sonra bir kaç ay koyu renkli lekeler kalabilir. Özellikle uçuk sonrası görülenler tekrar etmeye eğilim gösterir. Eğer uçuk bir yıl içinde sıklıkla geçiriliyorsa virüsten korunmak amacıyla asiklovir tedavisi kullanılır.

Yorumlar

Bu sayfa ait yorum bulunamadı. İlk yorum yapan siz olun.

Yorum ekle

Vazgeç