Efektif kur nedir?

Efektif kur, efektif dövizin ulusal para cinsinden değerine denir. Bir ulusal paranın değeri onunla satın alınabilecek yabancı mal, hizmet ve mali değerlere bağlıdır. Bu da döviz kurunun tersine eşittir. Sabit kur sistemlerinde bunu hesaplamak oldukça kolaydır.

Değişken kur sistemlerinde ise ulusal para zaman içinde bazı yabancı paralara karşı değer kazanırken, diğerlerine göre değer kaybedebilir. Böyle bir durumda ulusal paranın efektif döviz kurunun hesaplanması gerekir.

Efektif döviz kuru, ulusal paranın, ülkenin başlıca ve en çok hacimli dış ticaret yaptığı ülkelerin paralarıyla olan kurlarının ağırlıklı ortalamasına eşittir. Ağırlık olarak da sözkonusu ülkelerle olan ticaret oranlan kullanılır.

Nominal döviz kuru nedir?

Bir para biriminin bir başka para birimi karşısındaki değeridir. Döviz kuru, çoğu zaman nominal döviz kuru olarak adlandırılır.

Reel döviz kuru nedir?

Yerli para biriminin yabancı paralar karşısında satın alma gücüne göre düzeltilmiş değeridir.

Direkt döviz kuru nedir?

Bir birim yabancı paranın değerinin yerli para cinsinden açıklanmasıdır, örneğin (1 Dolar= 2,5 YTL).

Dolaylı döviz kuru nedir?

Bir birim yerli paranın değerinin yabancı para cinsinden açıklanmasıdır örneğin (1 YTL= 0,333 Dolar).

Çapraz kur nedir?

Yurtiçi piyasalarda yerli para içermeyen gösterimler çapraz kur olarak tanımlanırken, uluslararası piyasalarda ABD Doları içermeyen kurlar çapraz kur olarak tanımlanır. Genelde uluslararası piyasalarda kurlar ABD Doları’ndan kote edilir.

Buradan hareketle eğer tüm para birimlerinin dolara karşı değeri biliniyorsa, herhangi iki para birimi arasındaki değişim oranı kolaylıkla belirlenebilir. Bu işlem çapraz kur hesaplaması olarak da adlandırılır.

Örneğin; bir banka müşterisi, İsviçre Frangı’na karşı İngiltere Sterlini satın almak istiyorsa çapraz kur hesaplaması gerekiyor. Bankanın ve müşterinin İsviçre Frangı / Sterlin çapraz kurunu hesaplarken alım satım oranlarını doğru bir biçimde kullanması önem kazanıyor.

Dalgalı kur nedir?

Döviz paritesinin alış ve satış değerlerinin serbest piyasa kurallarına göre Merkez Bankası'nın müdahalesi olmaksızın belirlenmesidir. Ülkelerin para birimleri serbest piyasalarda belirlenirler fakat kura müdahale etmenin bir yolu faizdir.

Serbest dalgalı kurda Merkez Bankası döviz alım ve satımı yaparak kura müdahale edebilir. Bu müdahaleler piyasalarda oluşan ya da oluşabilecek aşırı dalgalanmaların önüne geçmek için yapılır. Merkez bankaları kurlarda istikrar sağlamak için kısa vadeli faiz oynamaları yapabilirler.

Döviz kuru sistemlerinin en esnek olanı, kurların hiçbir müdahale olmadan tamamen piyasada arz ve talebe göre belirlendiği serbest dalgalı kur sistemidir. Serbest dalgalı kur sistemlerinde döviz kurları uygulanan para politikasının bir politika aracı olmayıp, ekonomik gelişmelerin, uygulanan programın ve bekleyişlerin bir sonucu olarak piyasada belirlenmektedir.

Yorumlar

Bu sayfa ait yorum bulunamadı. İlk yorum yapan siz olun.

Yorum ekle

Vazgeç