Buz nedir?

Suyun donarak katı hale gelmiş şeklidir. Tabiatta, çok soğuk havalarda, suyun donmasıyla kendiliğinden meydana gelir. Bir kabın İçindeki suyu soğutursak, sıcaklığı 4 dereceye düşünceye kadar devamlı hacmi azalır. Yoğunluğu da artarak, en son haddine erişmiş olur. Bütün cisimlerin katı hale geçtiği sıcaklık derecesine, o cismin, «donma» veya «katılaşma noktası» denir. Suyun katılaşma noktası 0°, sıvı naftalininki de, 80°'dir.

Vücuttaki bazı kanamaları önlemek, iltihapları dağıtmak, bazen de ağrıları azaltmak için buzdan yararlanılır. Bilhassa apandisit sancılarında bu kesesi konarak iltihap dağıtılmaya, varsa iç kanamalar durdurulmaya çalışılır. Buz eskiden beri bilinen, birçok alanlarda faydalanılan bir maddedir. Tarih boyunca buz elde etmek için çeşitli çarelere baş vurulmuştur. İlk buz yapma makine si, Jacop Perkins adında bir İngiliz tarafından 1834'te İngiltere'de icat edilmiştir. Buz makinesinin kompresör adı verilen parçasının pistonu aşağı inerken amonyak buharlarını kıvrımlı borulara sürer, sıkıştırır.

Sıvılaşan ısının amonyak buharları boruların dışından akıtılan soğuk su ile soğutulur, sıvı haline getirilir. Piston yukarıya kalkarken, borulardaki basınç azalır, genişleme supapından geçen sıvı amonyak, bu düşük basınç altında kısa bir zamanda buharlaşır. Buharlaşma ile soğuyan amonyak buharları, etrafındaki tuzlu suyu soğutur. Makinenin dönmesiyle pistonun devamlı inip çıkması bu olayı tekrarlar, tuzlu suyun sıcaklığı 0°'nin altına düşer.

Kuru buz nedir?

Karbon dioksit gazının katılaşmış haline de, kuru buz denir. Kuru buz -75°'de erimeden katılığını korur. Eridiği zaman birden gaz haline geçer. Arkasında hiçbir ıslaklık bırakmaz. Yutulduğu takdirde üçüncü derecede yanık meydana getirir. Yutan kimsenin ölümden kurtarılması pek güçtür. Süper-soğuk oluşu ve uçunurluk özelliği nedeniyle dondurma amaçlı işlerde kuru buza talep oldukça yüksektir.

Örneğin, ülkenin bir ucundan diğer ucuna donmuş bir madde yollamak istiyorsanız, en iyi yolu kuru buza sararak yollamaktır. Gideceği yere donmuş olarak varacak, ayrıca normal buzda olduğu gibi erimiş buz suyu pisliği de olmayacaktır. Kuru buzu tutmak gerektiğinde kalın eldiven giyilmesi önerilir, çünkü doğrudan elinize aldığınızda buzun süper soğuk yüzeyi cildinize zarar verecektir. Aynı nedenden ötürü kuru buz hiçbir zaman yenmez yutulmaz.

buz

Kuru buzla ilgili bir başka önemli uyarı ise, kuru buz bulundurulan yerin iyi havalandırılmasıdır. Karbon diyoksit havadan ağır olduğu için, uçunan kuru buz iyi havalandırılmamış, araba gibi küçük ve girintisi çıkıntısı bol mekanlarda karbon diyoksit olarak yoğunlaşıp kalacaktır. Normalde havanın % 78’i nitrojen, %21’i oksijen ve sadece % 0.035’i karbon diyoksittir. Havadaki karbon diyoksit oranı % 5’in üzerine çıktığında toksik hale gelir. Kuru buz özellikle kapalı arabalarda taşınırken çok dikkatli olunmalıdır.

Sözlükte "buz" ne demek?

1. Suyun donarak katı duruma gelmiş hali.
2. Çok soğuk bir etki uyandıran şey ya da kimseleri anlatmak için kullanılır.

Cümle içinde kullanımı

Hep kar yağmıştı, her yer buzdu.
- T. Dursun K.

Buz kelimesinin ingilizcesi

[Bus upgrade zone] n. respectful kiss, formal kiss, kiss given in respect and reverence of someone
adj. glacial
n. ice

Yorumlar

Bu sayfa ait yorum bulunamadı. İlk yorum yapan siz olun.

Yorum ekle

Vazgeç